Münaqişə başladıqdan qısa müddət sonra İran–ABŞ qarşıdurması aşınma xarakteri alıb. İranın genişmiqyaslı və ucuz dron hücumları ABŞ və Körfəz regionundakı tərəfdaşlarının hava müdafiə sistemlərinə təzyiq göstərir və sursat ehtiyatlarını sürətlə azaldır.
Banker.az xəbər verir ki, bunu “Bloomberg” agentliyi iddia edir.
Agentlik yazır ki, döyüşün nəticəsi əsasən hansı tərəfin daha tez silah və raket ehtiyatlarını tükədəcəyindən asılı ola bilər.
“Shahed-136” kimi birdəfəlik hücum dronları ABŞ bazalarına, neft infrastrukturlarına və digər obyektlərə zərbələr endirməkdə davam edir. Bu hücumlar ABŞ və İsrailin İran ərazisinə həyata keçirdiyi raket, dron və dəqiq idarə olunan bomba zərbələrindən sonra başlayıb və qarşılıqlı eskalasiya mühitini formalaşdırıb.
ABŞ və müttəfiqlərinin istifadə etdiyi “Patriot” sistemləri İran dron və raketlərinin böyük hissəsini — 90%-dən çoxunu — zərərsizləşdirə bilir. Lakin 4 mln dollarlıq raketlə 20 000 dollarlıq dronu vurmaq müdafiə üçün böyük maliyyə yükü yaradır və bahalı tutucu raketlərin sürətlə tükənməsi riskini artırır. Bildirilir ki, hazırkı intensivlik davam edərsə, PAC-3 ehtiyatları bir neçə gün ərzində kritik səviyyəyə düşə bilər.
“Bloomberg” yazır ki, Qətərin “Patriot” ehtiyatlarının mövcud istifadə tempində cəmi dörd günə kifayət edəcəyi qeyd olunur. Regionda minlərlə tutucu raket artıq atılmış ola bilər. ABŞ istehsal imkanlarını artırsa da, 2025-ci ildə cəmi təxminən 600 PAC-3 raketi istehsal edilib ki, bu da yüksək intensivlikli qarşıdurma üçün məhdud göstəricidir.
İranın təxminən 2 000 ballistik raketə və daha çox sayda “Shahed” tipli drona malik olduğu qiymətləndirilir. Tehran ilin əvvəlindən 1 200-dən çox mərmi atıb və ehtimal ki, daha dağıdıcı ballistik raketləri uzunmüddətli mərhələlər üçün saxlayır. Strategiya əsasən rəqibi resurs baxımından tükətməyə yönəlib. Müdafiə üzrə rəhbəri Bekka Vasserin təhlilinə görə, Shahed” dronlarının sayı isə daha çox ola bilər. O deyir ki, Rusiya gündə bir neçə yüz ədəd istehsal edə bilir.
Müdafiə baxımından İranın ən müasir S-300 hava hücumundan müdafiə sistemləri ilkin zərbələrdə ciddi zərər görüb və hazırda ABŞ və İsrail qırıcıları əməliyyatları daha sərbəst həyata keçirir. Regionda əlavə olaraq THAAD sistemləri və digər bahalı müdafiə vasitələri istifadə olunur.
“Aşınma strategiyası İran baxımından əməliyyat məntiqinə malikdir. Onlar hesab edir ki, müdafiə tərəfi öz tutucu raketlərini tükəndirəcək və Körfəz dövlətlərinin siyasi iradəsi zəifləyəcək, nəticədə ABŞ və İsrail əməliyyatları dayandırmaq üçün təzyiq altında qalacaq”, — deyə “Stimson” Mərkəzinin yüksək vəzifəli analitiki Kelly Griyeko bildirib.
“Bu arada İranın raket və dron ehtiyatları azalır və rejim xaos şəraitində olsa da, özünü qoruyub saxlaya bilər. İlk 60 saatın dinamikası bunu göstərir”, — deyə “Carnegie” Fondunun yüksək səviyyəli tədqiqatçısı Ankit Panda bildirib.
