Anthropic elmdə süni intellektə böyük ümid bəsləyir və bu istiqamətdə yeni flaqman məhsulunu təqdim edir.
Çərşənbə axşamı əczaçılıq şirkətlərinin rəhbərləri, biotexnologiya startaplarının təsisçiləri və tədqiqatçılar üçün keçirilən tədbirdə Anthropic Claude Science adlı yeni məhsulu elan edib. Bu həll Claude Code-un proqram təminatının hazırlanmasına necə kömək edirsə, elmi tədqiqatlara da eyni şəkildə dəstək vermək üçün yaradılıb. Claude Science, Claude Code kimi, ciddi tapşırıqları müstəqil şəkildə yerinə yetirə bilir — bunun üçün ona qısa və ümumi göstərişlər vermək kifayətdir. Sistem xüsusilə hesablama biologiyasında və yeni dərmanların hazırlanmasında tələb olunan alətlər toplusuna malikdir.
Claude Science-ın təqdimatı və istifadəyə verilməsi ilə yanaşı — məhsul artıq Claude-un bütün ödənişli abunəçiləri üçün əlçatandır — Anthropic bu alətdən öz tədqiqatlarında da istifadə edəcəyini açıqlayıb. Şirkət xüsusilə nadir və az öyrənilmiş xəstəliklərə qarşı dərmanların axtarışında Claude Science-dan yararlanmağı planlaşdırır.
Bu, Anthropic-in süni intellekti elmdə tətbiq etmək üçün ilk cəhdi deyil. Şirkət oktyabr ayında Claude for Life Sciences ümumi adı altında plaginlər təqdim etmişdi. Həmin plaginlər Claude-a elmi proqram təminatı və məlumat bazaları ilə işləməyə kömək edir. Lakin əvvəlki buraxılışdan fərqli olaraq, Claude Science tamhüquqlu müstəqil məhsuldur. Anthropic-in onu Claude Code və Claude Cowork ilə eyni sırada yerləşdirməsi şirkətin süni intellektin elmi tətbiqlərinə nə qədər ciddi yanaşdığını göstərir — və ya ən azı belə təəssürat yaratmaq istədiyini göstərir.
“Bu məhsulu Claude Code və Claude Cowork ilə eyni səviyyədə növbəti həqiqətən əhəmiyyətli həll kimi təqdim etməyimiz onun missiyamız üçün nə qədər vacib olduğunu göstərir”, — Anthropic-də biotibbi elmlər istiqamətinin rəhbəri Erik Kauderer-Abrams deyir. “Missiyamız bəşəriyyətin uzunmüddətli rifahına xidmət edən süni intellekt yaratmaqdır və biz əminik ki, bunun üçün ən böyük imkanlar məhz biotibbi elmlərdə açılır.”
Son onillik ərzində süni intellektin elmdə tətbiqində lider mövqedə bir şirkət olub — Google DeepMind. Şirkətin baş direktoru Demis Hassabis və tədqiqatçı Con Camper AlphaFold modeli üzərində işlərinə görə kimya üzrə Nobel mükafatına layiq görülüblər. Bundan əlavə, DeepMind meteorologiya, materialşünaslıq və bir sıra digər sahələrə də mühüm töhfələr verib. Lakin son aylarda süni intellektin sürətli inkişafı, görünür, DeepMind-i geridə qoyub. Böyük dil modellərinin kommersiya baxımından ən çox tələb olunan tətbiq sahəsi olan proqramlaşdırmada DeepMind artıq rəqiblərini tutmağa çalışır.
Anthropic-in DeepMind-dən elmi estafeti qəbul etmək üçün yaxşı imkanları var. Hassabis kimi, Anthropic-in baş direktoru Dario Amodei də PhD dərəcəsinə malik alimdir. Bu baxımdan o, ilk növbədə biznesmen olan OpenAI rəhbəri Sem Altmandan fərqlənir. Artıq bir çox alim Claude Code kimi alətlərdən fəal istifadə edir. Müasir elmi tədqiqatların əhəmiyyətli hissəsi proqramlaşdırmanı əhatə edir, lakin bütün alimlər təcrübəli proqram mühəndisləri deyil. Buna görə belə alətlər onların məhsuldarlığını ciddi şəkildə artıra bilər. Şirkət bu yaxınlarda elmi ictimaiyyətin etimadını göstərən daha bir mühüm siqnal da alıb: bu ayın əvvəlində Con Camper DeepMind-dən ayrılaraq Anthropic-ə keçəcəyini açıqlayıb.
2025-ci ilin sonuna doğru böyük dil modelləri əsasında işləyən agentlər, o cümlədən Anthropic-in Opus seriyasına daxil olan modellər, tətbiqi tapşırıqları müstəqil şəkildə həll etməyi bacarmağa başladılar. Alimlər isə belə sistemlərin gündəlik işdə nə qədər faydalı ola biləcəyini getdikcə daha aydın görürlər.
Anthropic-in bloqunda Harvard fiziki Metyu Şvarts Claude Code və şirkətin digər alətlərindən istifadə təcrübəsi əsasında Opus 4.5 modelinin imkanlarını qiymətləndirib. Onun sözlərinə görə, model elmi layihələri doktoranturanın ikinci ilində oxuyan tələbə səviyyəsində idarə edə bilir.
Kauderer-Abrams vurğulayır ki, Claude Science alimlərin işində Claude Code və Claude Cowork-u əvəz etməməlidir. Məqsəd tədqiqatçıların Anthropic məhsullarında artıq dəyər verdiyi imkanları tamamlamaq və gücləndirməkdir.
Məsələn, sistem yalnız kod yazmaqla məhdudlaşmır. O, alimlərə həmin kodu güclü hesablama klasterlərində işə salmağa da kömək edir. Belə klasterlər elmi mühitdə geniş istifadə olunur, lakin onlarla işləmək çox vaxt çətinliklərlə müşayiət edilir. Claude Science-ın digər mühüm xüsusiyyəti nəticələrin təkrar əldə edilə bilməsinə yönəlməsidir: istənilən qrafik və ya nəticəni ilkin mənbəyədək izləmək mümkündür. Bu, nəticələrin dəqiqliyini və etibarlılığını yoxlamağa imkan verir.
Claude Science nəzəri olaraq elmi tədqiqatların istənilən sahəsində faydalı ola bilər. Bununla belə, məhsulun açıq şəkildə molekulyar və hüceyrə biologiyasına, xüsusilə də dərman hazırlanmasına yönəldiyi görünür. Sistem genetika, kimya və zülal biologiyasında istifadə olunan alətlərlə işləyə bilir. Bütün bunlar yeni preparatlar axtaran tədqiqatçılar üçün faydalı ola bilər.
Çərşənbə axşamı keçirilən tədbirdə Claude Science-ın hazırlanmasına rəhbərlik etmiş Aleksandr Taraşanski sistemin imkanlarını nümayiş etdirib. O göstərib ki, Claude Science nadir genetik xəstəlik olan fenilketonuriyanın müalicəsi üçün perspektivli maddələri müstəqil şəkildə seçə bilir.
Anthropic bu işi tamamilə tədbirdə iştirak edən əczaçılıq şirkətlərinin və universitet laboratoriyalarının üzərinə buraxmaq niyyətində deyil. Şirkət Claude Science vasitəsilə az öyrənilmiş xəstəliklərə qarşı dərmanlar üzrə öz tədqiqatlarını da aparmağı planlaşdırır. Bu, həm elmin inkişafına töhfə vermək, həm də sistemin real tədqiqat şəraitində necə işlədiyini praktik olaraq anlamaq üçün lazımdır.
Universal elmi tədqiqat aləti yaradılarkən dərman hazırlanmasına üstünlük vermək məntiqlidir və bunun ciddi humanitar əsasları var. Süni intellekt sənayesinin nümayəndələri tez-tez vurğulayırlar ki, texnologiyanın ən mühüm perspektivlərindən biri xəstəliklər üzərində qələbə qazanmaqdır.
Bunun iqtisadi tərəfi də az əhəmiyyət daşımır. Əczaçılıq şirkətlərinin büdcələri akademik tədqiqatçıların resurslarından qat-qat böyükdür. Anthropic artıq növbəti rübdə mənfəətə çıxmağı planlaşdırır. Böyük əczaçılıq şirkətləri ilə iri müqavilələr, token istifadəsinin maksimumlaşdırılmasına marağın zəifləməyə başlayacağı dövrdə şirkətin gəlirliliyini dəstəkləyə bilər.
Bu amil Anthropic-in ilin sonuna planlaşdırdığı IPO-nu nəzərə aldıqda xüsusilə vacib görünür.
