Necə oldu ki, interneti quran şirkət 26 il unuduldu?

Süni intellekt supertsikli “yatan nəhəngi” şəbəkə infrastrukturunun əsas benefisiarlarından birinə necə çevirdi

Ola bilsin, bu şirkəti yaxşı tanımırsınız, amma onun məhsullarından hər gün istifadə edirsiniz. Brauzerdə etdiyiniz hər sorğu, Zoom üzərindən hər zəng interneti fiziki olaraq birləşdirən Cisco Systems avadanlıqları — kommutatorlar, marşrutlaşdırıcılar və optik sistemlər üzərindən keçir. Bu, rəqəmsal dünyanın gözə görünməyən “boru sistemi”dir. Şirkətin illik gəliri 63,3 milyard dollardır, amma investorların çox az hissəsi onun səhmlərini portfelində saxlayır.

Səhm 2000-ci ilin pik səviyyəsinə qayıtdı

2000-ci ilin martında Cisco bazar dəyərinə görə dünyanın bütün şirkətlərindən baha idi. Daha sonra dotkom köpüyü partladı və ilin sonunda səhm 28,20 dollar səviyyəsində bağlandı. İki il sonra isə qiymət 10,44 dollara qədər düşdü. Yəni səhm dəyərinin təxminən üçdə ikisini itirdi.

cisco qrafik

Sonrakı dövr isə daha ibrətamizdir. Səhm 2000-ci ilin səviyyəsini yalnız 2016-cı ildə, yəni 16 il sonra bərpa edə bildi. Bütün bu müddətdə şirkət fəaliyyətini davam etdirirdi, mənfəət əldə edir və 15 il ardıcıl artırdığı dividendlər ödəyirdi. Sadəcə olaraq səhm bahalaşmırdı.

Hətta 2021-ci ildə Cisco səhmlərinin qiyməti 56,62 dollar idi. Bu, 2000-ci ilin sonundakı səviyyədən iki dəfə yüksək olsa da, inflyasiya nəzərə alındıqda dotkom eyforiyasının zirvəsində səhm alan investor hələ də ilkin investisiyasını real ifadədə geri qaytara bilməmişdi.

Dönüş nöqtəsini süni intellekt supertsikli yaratdı. Hazırda səhm 111,68 dollara ticarət olunur. Bunun üçün 26 il gözləmək lazım gəldi.

Süni intellekt supertsiklinin podratçısı

Süni intellekt üçün məlumat mərkəzi təkcə Nvidia çiplərindən ibarət deyil. On minlərlə sürətləndiricini bir-birinə, məlumat mərkəzlərinin özünü isə digər məlumat mərkəzlərinə bağlamaq lazımdır. Cisco rəhbərliyinin qiymətləndirməsinə görə, onların arasındakı məlumat trafiki adi səviyyədən 14 dəfə yüksəkdir. Cisco isə məhz bu bağlantıları satmağı bacarır.

Dörd ən böyük bulud nəhəngindən gələn sifarişlər bir il ərzində 4,5 dəfə artaraq təxminən 2 milyard dollardan 9,3 milyard dollara çatıb. Təkcə son rübdə şirkət 4 milyard dollarlıq yeni sifariş alıb. Onların təxminən 60%-i Cisco-nun öz Silicon One çipləri üzərində qurulan sistemlərin, 40%-i isə Acacia optik həllərinin payına düşüb. Acacia təkcə son rübdə 1 milyard dollardan çox gəlir gətirib.

Şirkət 400G standartında 850 mindən çox, 800G standartında isə 75 mindən artıq optik modul tədarük edib.

Lakin 9,3 milyard dollarlıq sifarişlərin hələ yalnız 4 milyard dolları gəlirə çevrilib. Sifarişlərin yarıdan çoxu hələ icra edilməli olan sifariş portfelindədir. Yeni maliyyə ilində şirkət süni intellekt istiqamətindən 7,5 milyard dollar gəlir əldə edəcəyini gözləyir. Bu istiqamətin ümumi biznesdə payı cəmi bir il ərzində 2%-dən az səviyyədən 6%-ə yüksəlib.

Rekord il səhmlərin 10% ucuzlaşması ilə başa çatdı

Cisco 2026-cı maliyyə ilini son 30 ilin gəlir, əməliyyat marjası və bir əməkdaşa düşən mənfəət baxımından ən yaxşı ili adlandırıb.

Rüblük gəlir 18% artaraq 17,3 milyard dollara, məhsul satışlarından gəlir 24% artaraq 13,5 milyard dollara, şəbəkə seqmentinin gəliri isə 28% yüksələrək 9,8 milyard dollara çatıb. Səhm üzrə mənfəət 23% artaraq 1,22 dollar olub.

Şirkətin xalis mənfəəti rüb ərzində 3,9 milyard dollar, il üzrə isə 13,3 milyard dollar təşkil edib. Bütün əsas göstəricilər proqnozları üstələyib. 2027-ci maliyyə ili üçün Cisco 72,2–73,4 milyard dollar gəlir gözləyir. Proqnoz diapazonunun ortasına əsasən, bu, təxminən 15% artım deməkdir.

Bazarın reaksiyası isə iki ticarət sessiyasında 10%-lik eniş olub. Cisco səhmləri avqustun 12-də bağlanışdakı 123,95 dollardan avqustun 14-də 111,68 dollara düşüb.

Səbəb ümumi mənfəət marjasıdır. Bu göstərici 210 bazis bəndi azalaraq 66,3%-ə düşüb. Çünki avadanlıq satışı proqram təminatı ilə müqayisədə daha aşağı mənfəət marjası yaradır, yaddaş komponentləri isə bahalaşır. HSBC Cisco səhmləri üzrə tövsiyəsini “saxla” səviyyəsinə endirib və hədəf qiyməti 137 dollardan 120 dollara salıb.

Yaxşı bizneslə yaxşı səhm eyni şey deyil. Bazar rekord maliyyə göstəriciləri fonunda bu fərqi bir daha xatırlatdı.

Nəticə

Cisco-nun ümumi gəlirində süni intellekt istiqamətinin payı təxminən 6%-dir. Şirkət hələ də bu böyük tikintinin “beynini” deyil, “borularını” təmin edən təchizatçıdır. Buna görə onu Nvidia ilə birbaşa müqayisə etmək düzgün deyil.

Hiperskeylerlər şəbəkələri daha ucuz, başqa istehsalçıların çipləri əsasında özləri də qura bilirlər. Bunlar “white-box” adlanan həllərdir. Bulud nəhəngləri bu işi hər il daha yaxşı gördükcə Cisco-nun mənfəət marjasına təzyiq artır.

İri müqavilələr də bərabər tempdə gəlmir, dalğavari xarakter daşıyır. Şirkətin özü artıq artımın yavaşlayacağını proqnozlaşdırıb: yüksək müqayisə bazası səbəbindən birinci rübdə 20%-dən çox, növbəti üç rübdə isə təxminən 13% artım gözlənilir.

Ən vacib məqam isə süni intellektə kapital xərclərinin tsiklik xarakter daşımasıdır. Əgər bulud nəhəngləri investisiya tempini azaltsalar, Cisco bunu çip istehsalçılarından daha tez hiss edə bilər. Çünki məlumat mərkəzinin şəbəkə infrastrukturu adətən tikintinin son mərhələsində qurulur.

Bu yazını sevimli AI
köməkçinizlə qısaldın
Son xəbərlər
Digər xəbərlər