“Goldman Sachs” analitikləri neft üzrə proqnozlarını yüksəldərək bildiriblər ki, Hörmüz boğazının uzunmüddətli blokadası qlobal ehtiyatların “ekstremal” sürətlə azalmasına səbəb olur.
Aprelin 27-də yayımlanan analitik qeydə əsasən, 2026-cı ilin IV rübündə Brent markalı neftin qiyməti bir barel üçün təxminən $90 olacaq (əvvəlki proqnoz: $80). Bank həmçinin cari və üçüncü rüblər üçün də həm qlobal etalon Brent, həm də ABŞ nefti West Texas Intermediate üzrə qiymət gözləntilərini artırıb. Bu, uzanan hərbi münaqişə fonunda edilən ilk düzəliş deyil.
Analitiklərin hesablamalarına görə, Fars körfəzi regionunda hasilatın sutkada 14,5 milyon barel azalması aprel ayında qlobal ehtiyatların rekord sürətlə — gündəlik 11–12 milyon barel həcmində azalmasına gətirib çıxarır. Onlar qeyd ediblər ki, “belə ekstremal ehtiyat azalması uzun müddət davam edə bilməz” və təklif şoku uzanarsa, bazar daha kəskin tələbat azalmasına ehtiyac duya bilər.
İranda baş verən müharibə səbəbindən qlobal neft bazarı xaotik vəziyyətə düşüb. Hörmüz boğazının ikiqat blokadası bu əsas nəqliyyat dəhlizi üzrə tranziti demək olar ki, sıfıra endirib. Nəticədə region gündəlik milyonlarla barel neft ixrac etmək imkanını itirib və münaqişə başlayandan bəri Brent neftinin qiyməti təxminən 50% artaraq qlobal inflyasiyanı sürətləndirmək və iqtisadi artımı zəiflətmək riski yaradıb.
“Goldman Sachs” ekspertləri bildiriblər ki, Fars körfəzi ölkələrindən ixracın əvvəl gözlənildiyi kimi mayın ortalarında deyil, iyunun sonuna doğru normallaşacağı ehtimal olunur və regionda hasilatın bərpası daha yavaş gedəcək. Onların fikrincə, qiymətlərin daha da artması, bahalı yanacaq, neft məhsulları qıtlığı riski və şokun misli görünməmiş miqyası səbəbindən iqtisadi risklər bazar ssenarisində nəzərdə tutulduğundan daha yüksəkdir.
Mövcud fasilələri nəzərə alaraq, “Goldman Sachs” bu rübdə təklif kəsirinin sutkada 9,6 milyon barel olacağını proqnozlaşdırır. Halbuki ötən il bazarda profisit müşahidə olunurdu. Yenilənmiş proqnoza görə, cari rübdə Brent neftinin qiyməti $100, üçüncü rübdə $93 təşkil edəcək.
Bu arada, rəqib “Morgan Stanley” bankının analitikləri, o cümlədən Martijn Rats bildiriblər ki, boğazın bağlanması səbəbindən Fars körfəzindən neft ixracı sutkada 14,2 milyon barel azalıb. Onların hesablamalarına görə, qlobal ehtiyatlar gündəlik 4,8 milyon barel azalıb, lakin bu fərqin bir hissəsi tələbin azalması ilə kompensasiya olunub.
“Morgan Stanley” analitikləri qeyd ediblər ki, “Hörmüz boğazının bağlanmasından sonra neft bazarı eyni anda iki vəziyyətdədir: o, əksər gəmilər üçün bağlıdır, lakin tam deyil; hər an açılması gözlənilir, amma vəziyyət hələ də dəyişmir”. Onların sözlərinə görə, “şok çox böyükdür, məlumatlar natamamdır və bərpa prosesi qeyri-müəyyəndir”.
“Morgan Stanley” Brent üzrə proqnozlarını dəyişməyib: bank cari rübdə orta qiymətin $110, üçüncü rübdə $100, dördüncü rübdə isə $90 olacağını gözləyir.
