Cənubi Koreya səhmləri çərşənbə günü ardıcıl ikinci dəfə kəskin korreksiya ilə üzləşib. Süni intellekt bumu fonunda başlayan, lakin qısaömürlü olan sürətli yüksəliş bazarda dərin enişlə əvəzlənib və Seul fond bazarında ümumilikdə 2,18 trilyon dollaradək bazar dəyəri silinib. Borc vəsaitlərindən fəal istifadə edən fərdi investorlar isə ciddi itkilərlə üzləşiblər.
KOSPI indeksi günün əvvəlində 12,6% geriləsə də, sonradan itkilərinin bir hissəsini bərpa edərək ticarəti 6%-lik enişlə başa vurub. Bu, çərşənbə axşamı başlayan kəskin satışların davamı olub və indeks üçün tarixdə ən böyük aylıq enişə səbəb olub. Cəmi bir ay əvvəl qeydə alınmış zirvə səviyyəsindən bəri KOSPI təxminən 40% dəyər itirib.
Ticarət həcmi aşağı səviyyədə qalıb ki, bu da bazarda alıcı çatışmazlığını göstərib. Halbuki bir neçə həftə əvvəl Cənubi Koreya bazarı süni intellekt üçün yaddaş çipləri istehsal edən şirkətlər sayəsində dünyanın ən cəlbedici investisiya meydançalarından biri hesab olunurdu.
Bu alışların böyük hissəsi borc vəsaiti hesabına mövqelərini artıran kiçik investorlar tərəfindən həyata keçirilmişdi. Qiymət artımını sürətləndirən bu amil indi əks təsir göstərərək satışları daha da gücləndirir, çünki brokerlər zərərli mövqeləri məcburi şəkildə bağlayırlar.
Deputatların təzyiqi fonunda maliyyə naziri Ku Yun Çxol kredit çiyni ilə işləyən ETF-lərin yaradılması zamanı səhvlərə yol verildiyini etiraf edib və onların hazırlanmasının kifayət qədər düşünülmədiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, hökumət bazarın sabitləşdirilməsi tədbirlərini, o cümlədən bu fondların tənzimlənməsini yenidən nəzərdən keçirir. Analitiklərin fikrincə, məhz bu ETF-lər Seul birjasında borc vəsaiti hesabına aparılan əməliyyatların artmasına təkan verib.
Cənubi Koreya Bankının rəhbərliyi və maliyyə tənzimləyiciləri mövcud vəziyyəti müzakirə etmək üçün çərşənbə günü yenidən toplaşacaqlar. Bu, iyulun 16-da ETF bazarındakı investisiya bumunu cilovlamaq məqsədilə tənzimləmənin sərtləşdirilməsi barədə qərarın qəbul edildiyi əvvəlki görüşdən iki həftə sonra baş verir.
Societe Generale bankının Asiya üzrə səhm strategiyası rəhbəri Frank Benzimra bildirib ki, bazar həddindən artıq qızışmış vəziyyətdə idi və hazırda bu “köpük” partlayır. Onun sözlərinə görə, ən çox satılan səhmlər kredit çiynindən ən çox istifadə olunan aktivlərdir və satış dalğasının nə vaxt dayanacağını proqnozlaşdırmaq çətindir.
Altıqat mənfəət artımı açıqlayan SK Hynix-in güclü maliyyə nəticələri belə panikanı dayandıra bilməyib, çünki göstəricilər bazarın həddindən artıq yüksək gözləntilərini doğrultmayıb. Şirkətin səhmləri gün ərzində təxminən 20% ucuzlaşdıqdan sonra itkilərini qismən azaldaraq 9,6% enişlə bağlanıb. Samsung Electronics səhmləri isə əvvəlcə 14% geriləsə də, günün sonunda itkini 5,2%-ə endirib.
ABŞ birjasında ticarət olunan SK Hynix səhmləri də premarket sessiyasında 5,9% ucuzlaşıb. KOSPI indeksinin bazar kapitallaşmasının yarısından çoxunu təşkil edən bu iki çip istehsalçısı süni intellekt üçün yaddaş çiplərinə yüksək tələbat fonunda bu il bazarın əsas hərəkətverici qüvvəsi olmuşdu.
Asiyanın digər yarımkeçirici şirkətlərinin səhmləri də kəskin ucuzlaşıb. Dünyanın ən böyük müqaviləli çip istehsalçısı TSMC-nin səhmləri Taybeydə 3,5%, digər Tayvan istehsalçısı UMC-nin səhmləri 9,7%, Yaponiyanın Kioxia şirkətinin səhmləri isə 13,9% enib.
Pictet Asset Management şirkətinin Sinqapurdakı baş portfel meneceri Con Vithaar bildirib ki, Asiya texnologiya sektorunda həm uzunmüddətli, həm də qısamüddətli investorlar arasında açıq panika və mövqelərin bağlanması müşahidə olunub. Onun sözlərinə görə, bazar iştirakçıları iri maliyyə şirkətlərinin hesabatları və ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin faiz dərəcəsi ilə bağlı qərarı ərəfəsində riskləri azaltmağa çalışırlar.
Bütün bunlara baxmayaraq, KOSPI indeksi ilin əvvəlindən etibarən dollar ifadəsində hələ də 41,5% artım göstərərək 2026-cı ildə dünyanın ən uğurlu iri fond bazarı olaraq qalır.
