Cümə axşamı Çin yuanı dollar qarşısında bir qədər möhkəmlənərək son üç ilin ən yüksək səviyyəsinə çatıb. Eyni zamanda əsas fond indeksləri dünyanın iki aparıcı iqtisadiyyatının liderlərinin sammitindən gələcək yeni xəbərlərin gözlənilməsi fonunda son maksimumlardan geri çəkilib.
Çin prezidenti Si Cinpin Pekində Donald Tramp ilə görüşü zamanı iki ölkə arasında münasibətlərin “yeni möhkəmlənməsi”ndən danışıb. Bu barədə Çin dövlət televiziyası CCTV məlumat yayıb.
CCTV-nin məlumatına görə, Si Cinpin liderlərin yaxın üç il və daha sonrakı dövr üçün konstruktiv və strateji baxımdan sabit ikitərəfli münasibətlərin qurulması barədə razılığa gəldiklərini vurğulayıb. Bununla belə, danışıqların detalları açıqlanmayıb.
“Macquarie” şirkətinin Çin üzrə baş iqtisadçısı Larri Hu bildirib ki, Pekin birinci rübdə iqtisadi artım tempinin gözləniləndən yüksək olması fonunda gözləmə mövqeyi tutub. Onun sözlərinə görə, sammitdə əsas diqqət beynəlxalq və daxili auditoriyaya sabitlik və proqnozlaşdırıla bilənlik nümayiş etdirməyə yönələcək.
Həm daxili, həm də beynəlxalq bazarlarda dövriyyədə olan Çin valyutası mərkəzi bankın rəsmi faiz dərəcəsini artırmasından sonra üç ildən artıq müddətin maksimumuna çatıb.
“People’s Bank of China” dollar qarşısında orta məzənnəni 6,8401 yuan səviyyəsində müəyyən edib ki, bu da 24 mart 2023-cü ildən bəri ən yüksək göstərici olub. Bununla belə, rəsmi fiksinq “Reuters”in 6,7888 səviyyəsindəki qiymətləndirməsindən 513 bənd aşağı olub ki, bu da 2 martdan bəri ən böyük fərqdir.
Noyabr ayından etibarən Çin Mərkəzi Bankı orta faiz dərəcələrini aşağı salır. Bazar iştirakçıları hesab edirlər ki, bu addım yuanın həddindən artıq möhkəmlənməsinin qarşısını almaq və valyuta sabitliyini qorumaq məqsədi daşıyır.
Qrinviç vaxtı ilə saat 06:16-da daxili bazarda yuanın məzənnəsi dollar qarşısında 6,7858, xarici bazarda isə 6,7837 səviyyəsində olub.
Bu il Çin valyutası aktiv ixrac və böyük ticarət profisiti sayəsində davamlı şəkildə möhkəmlənir. İlin əvvəlindən yuan dollar qarşısında təxminən 3%, əsas ticarət tərəfdaşlarının valyutalarına qarşı isə 2,15% möhkəmlənib.
Fond bazarlarında əsas göstərici olan Şanxay kompozit indeksi (SSEC) əvvəlki gün 11 ilin maksimumuna çatdıqdan sonra 0,5% geriləyib. “Mavi fişka” şirkətlərini əhatə edən CSI300 indeksi də 0,65% enib.
Syfe şirkətində investisiya və məsləhət məsələləri üzrə çalışan “Ritesh Ganeriwal” bildirib ki, bazar gözləntiləri hələ də ehtiyatlı olaraq qalır. Onun sözlərinə görə, investorlar müsbət sürprizlər gözləmədiyi üçün hətta kiçik nəticələr belə onların əhvalını yaxşılaşdıra bilər.
ABŞ və Çin arasında növbəti mühüm görüşün noyabr ayında keçirilməsi planlaşdırılır. Həmin vaxt nadir torpaq elementləri üzrə ticarət məhdudiyyətləri və tariflər dayandırılacaq. Əgər görüş konstruktiv keçərsə, bu, yaxın altı ay üçün sabitlik təmin edə bilər.
İnvestorlar hesab edirlər ki, Tramp və Si Cinpin danışıqlar zamanı ticarət gərginliyini deyil, sürətlə inkişaf edən süni intellekt sektorunu müzakirə edəcəklər.
ABŞ on Çin şirkətinə “Nvidia” şirkətinin güc baxımından ikinci ən qabaqcıl süni intellekt çipi olan H200-ü almağa icazə verib. Lakin “Reuters” mənbələrinin bildirdiyinə görə, tədarüklər hələ başlamayıb. Bu isə “Nvidia”nın baş direktoru Censen Huangın Çində irəliləyiş əldə etməyə çalışdığı bir vaxtda böyük texnoloji sövdələşməni risk altına qoyur.
“China Asset Management Co.” şirkətinin nümayəndəsi Richard Pan bildirib ki, kapital bazarları Çin-ABŞ ticarət danışıqları ilə bağlı xəbərlərə daha az həssas olur və diqqəti texnoloji tərəqqiyə yönəldir.
Pan vurğulayıb ki, ticarət müharibəsinin inkişafı Çin və ABŞ-nin ciddi qarşıdurmaya gedə bilməyəcəyini göstərir. Onun sözlərinə görə, böyük süni intellekt modelləri sahəsində rəqabət hər iki tərəfi stimullaşdıracaq və nəticədə hər iki ölkənin Sİ imkanlarını yaxşılaşdıracaq.
O əlavə edib ki, Çinin artan iqtisadi dayanıqlılığı ölkənin bazarlarını Çin-ABŞ münasibətlərindəki qeyri-sabitlikdən qoruyur.
Gözlənilir ki, bu həftə ABŞ və Çin həssas olmayan malların tənzimlənən ticarəti mexanizminin yaradılmasına yaxınlaşacaqlar. Hər iki tərəf milli təhlükəsizliklə bağlı “qırmızı xətləri” pozmadan tariflərin azaldılması və ticarətin həyata keçirilməsi üçün təxminən 30 milyard dollar dəyərində malların siyahısını müəyyən edə bilər.
