Gələcəkdə süni intellekt elektrik və ya su kimi əsas xidmətə çevrilə bilər. OpenAI-nin baş direktoru Sem Altmanın sözlərinə görə, istifadəçilər süni intellektdən istifadə etdikcə ödəniş edəcəklər — yəni faktiki olaraq “sayğac üzrə”. O, bunu Vaşinqtonda keçirilən BlackRock Infrastructure Summit tədbirində çıxışı zamanı deyib.
Sem Altman, OpenAI-nin baş direktoru:
Əslində bizim biznesimiz, eləcə də digər model təminatçılarının biznesi tokenlərin satışı kimi görünəcək. Biz elə bir gələcək görürük ki, intellekt elektrik və ya su kimi kommunal xidmətə çevriləcək və insanlar onu bizdən sayğac üzrə alaraq istədikləri məqsədlər üçün istifadə edəcəklər.
Altman burada süni intellekt sistemlərinin məlumatların emalı və dəyərinin hesablanması üçün istifadə etdiyi vahidləri — tokenləri nəzərdə tutur.
Belə bir dünyada süni intellektə çıxışı məhz hesablama gücü müəyyən edəcək — və bu sahəyə tələbat sürətlə artır.
Hesablama gücü dedikdə süni intellekt modellərinin öyrədilməsi və işlədilməsi üçün tələb olunan resursların həcmi nəzərdə tutulur. Bu isə çiplər və data mərkəzləri kimi infrastruktur elementlərindən asılıdır.
Altmanın sözlərinə görə, əgər OpenAI tələbatı ödəmək üçün kifayət qədər hesablama gücü yarada bilməsə, şirkət ya “girişi sata bilməyəcək”, ya da “qiymətlər çox yüksək olacaq”. Belə halda süni intellektə çıxış daha varlı istifadəçilərin xeyrinə dəyişə bilər və ya hökumətlər məhdud hesablama resurslarının necə bölüşdürüləcəyinə qərar verməli olacaqlar.
İnfrastruktur uğrunda yarış
Böyük texnologiya şirkətləri bu il süni intellektə artan tələbi qarşılamaq üçün hesablama gücünə yüz milyardlarla dollar sərmayə qoymağı planlaşdırır.
2026-cı ilin yanvarında CES tədbirində çıxışı zamanı AMD-nin baş direktoru Liza Su bildirib ki, dünyaya 10 yottaflopsdan çox hesablama gücü lazım olacaq. Bir yottaflops saniyədə 1 000 000 000 000 000 000 000 000 əməliyyat deməkdir — bu, 2022-ci ildəki qlobal süni intellekt gücündən 10 000 dəfə çoxdur.
Belə miqyasda genişlənmə ciddi infrastruktur problemləri yaradır.
Süni intellekt üçün data mərkəzləri kiçik şəhərlər qədər elektrik enerjisi istehlak edə bilər. ABŞ-da enerji sisteminə düşən yük, transformator çatışmazlığı və elektrik xətlərinin çəkilməsi üçün ləng icazə prosedurları bu sahədə əsas dar boğaza çevrilə bilər.
Yanvarda yayımlanan Moonshots with Peter Diamandis podkastında İlon Mask bildirib ki, artıq elektrik enerjisi istehsalı süni intellektin genişlənməsini məhdudlaşdıran əsas amilə çevrilib. Onun proqnozuna görə, enerji infrastrukturunun daha sürətli inkişafı səbəbindən Çin ümumi süni intellekt hesablama gücünə görə ABŞ-ı qabaqlaya bilər.
Texnologiya şirkətlərinin daxilində isə hesablama resursları dəyərli, lakin bəzən çatışmayan aktivdir. Mühəndislər GPU-lara çıxış uğrunda rəqabət aparır, bəzi iş namizədləri isə artıq maaş və səhmdarlıq payı ilə yanaşı süni intellekt üçün ayrılan hesablama büdcəsi ilə də maraqlanır.
Keçən ilin dekabrında OpenAI prezidenti Qreq Brokman bildirib ki, şirkət növbəti səkkiz il ərzində data mərkəzi layihələrinə təxminən 1,4 trilyon dollar sərmayə qoymağı planlaşdırır və “bir addım öndə olmaq” istəyir. Bununla belə, o əlavə edib ki, hazırkı ambisiyalar nə qədər böyük olsa da, bunun tam mümkün olacağına əmin deyil.
BlackRock Infrastructure Summit-də çıxışı zamanı Sem Altman qeyd edib ki, şirkətin məqsədi inkişafın hesablama gücü çatışmazlığı ilə məhdudlaşdığı dünyadan uzaqlaşmaqdır.
